Phục trang trong điện ảnh: khi trang phục cất lời thay nhân vật

Chất liệu cũng biết nói. Lụa và nhung gợi sự xa hoa, cotton thô và vải bố gợi đời sống lao động. Cách một bộ trang phục rủ xuống, nhăn lại hay sờn cũ theo thời gian giúp nhân vật trở nên chân thực. Nhiều bộ phục trang được làm cũ có chủ đích, để trông như đã theo chân người mặc suốt nhiều năm tháng.

Phim cổ trang và bài toán lịch sử

Với những tác phẩm lấy bối cảnh quá khứ, phục trang gánh thêm trách nhiệm tái hiện cả một thời đại. Người thiết kế phải nghiên cứu tư liệu, tranh ảnh, hiện vật và ghi chép lịch sử để hiểu cách người xưa ăn mặc, những quy định về màu sắc, hoa văn theo tầng lớp xã hội. Tuy nhiên, điện ảnh không phải bảo tàng. Nhiều bộ phim lựa chọn cách diễn giải sáng tạo, giữ tinh thần của thời đại nhưng điều chỉnh chi tiết để phù hợp với nhịp kể và thẩm mỹ đương đại.

Ở Việt Nam, sự quan tâm của công chúng đối với cổ phục ngày càng lớn. Những tác phẩm điện ảnh, truyền hình lấy cảm hứng từ lịch sử đã góp phần khơi gợi tình yêu với áo giao lĩnh, áo nhật bình hay áo ngũ thân, đồng thời mở ra những cuộc thảo luận sôi nổi về độ chính xác và cách sáng tạo trên nền chất liệu truyền thống. Đó là tín hiệu đáng mừng cho cả điện ảnh lẫn ngành thời trang.

Xem phim với đôi mắt của nhà thiết kế

Lần tới khi thưởng thức một bộ phim, hãy thử chú ý hơn đến phục trang:

• Quan sát bảng màu của nhân vật chính thay đổi như thế nào từ đầu đến cuối phim.
• Để ý sự tương phản về trang phục giữa các nhân vật đối lập.
• Tìm những phụ kiện nhỏ được lặp lại, bởi chúng thường mang ý nghĩa biểu tượng.
• Chú ý cách trang phục tương tác với bối cảnh, ánh sáng và chuyển động của máy quay.
• Xem lại một cảnh yêu thích chỉ để nhìn trang phục, bỏ qua lời thoại.

Khi nhìn bằng góc độ ấy, mỗi bộ phim trở thành một bộ sưu tập thời trang đầy ẩn ý. Và ta sẽ hiểu rằng, trên màn ảnh, trang phục chưa bao giờ chỉ là vải vóc – đó là ký ức, khát vọng và số phận của nhân vật được may thành hình.